Cái kết đắng của phượt thủ bỏ việc đi du lịch

(VNE) - Tin tưởng các phượt thủ đi trước, những người từng thành công bằng cách vừa đi du lịch vừa kiếm tiền, Jo Fraser phải nhận một cái kết đắng khi phá sản và thất nghiệp.

< Jo Fraser trên đường du lịch.

Bỏ việc, bán nhà để đi du lịch khắp thế giới đang là trào lưu được nhiều phượt thủ trên thế giới ưa chuộng. Trong những bài viết được các trang du lịch giới thiệu, bạn sẽ dễ dàng tìm thấy nhiều người như vậy. Họ kiếm tiền cũng rất đơn giản bằng cách lập blog du lịch, ghi lại những trải nghiệm của mình.
Tuy nhiên, đây chỉ là bề nổi mà bạn từng nghe đến. Bên cạnh những ví dụ thành công đó còn có những trường hợp long đong, lận đận khác và Jo Fraser, cô gái trẻ 24 tuổi đến từ Australia là một ví dụ điển hình.

Đầu năm 2014, Jo thông báo với quản lý rằng sẽ nghỉ việc để du lịch vòng quanh thế giới. Lúc đó, trong cô vẫn còn tràn trề hy vọng mọi thứ sẽ ổn, và mình sẽ thành công như những phượt thủ từng đi trước.

Cô vẽ ra viễn cảnh trước mắt mình thật đẹp: mình sẽ có những trải nghiệm tuyệt vời để viết lên những câu chuyện du lịch vĩ đại, đăng tải lên blog cá nhân những bức hình đẹp lung linh, đầy màu sắc tại các nơi đã đi qua. "Đây sẽ là năm tuyệt vời nhất của cuộc đời mình, và mình sẽ chẳng bao giờ đi làm văn phòng một lần nữa", Jo nghĩ.

< Từ bỏ công việc lương cao để đi du lịch, Jo đã trắng tay.

Sau khi từ bỏ công việc lương cao, cô gái trẻ mua một tấm vé tới Thái Lan cùng chiếc mũ rơm trên đầu với bao hứng khởi về hành trình sắp tới. Cô tin rằng với sự chăm chỉ của mình và những chuyến đi thay đổi cuộc sống, cô sẽ không thất vọng. Đối với Jo, chỉ cần có ai đó chụp ảnh giúp cô tại những nơi cô đến để có ảnh đăng trên Instagram là quá đủ rồi.
Dulichgo
Trong một thời gian nhất định, Jo đã có được cuộc sống mình mong muốn. Thay vì hàng ngày ngồi "cày" bên máy tính văn phòng, cô nằm tắm nắng trên một bãi biển ở Thái Lan, leo lên dãy Himalaya tuyết phủ, thám hiểm những khu rừng rậm của nước Đức xa xôi, cưỡi lạc đà ở thành cổ Petra và ngắm vẻ hùng vĩ của Grand Canyon. Du lịch cũng giúp cô tìm thấy niềm đam mê viết lách và những người bạn thân thiết. Họ đã có những ký ức hạnh phúc cùng nhau.

"Trong rất nhiều ngày, nhiều tuần, tôi đã cảm thấy mình thực sự hạnh phúc và tự do", Jo viết.

< Jo cho biết, cảnh đẹp ở các nơi trên thế giới là miễn phí. Nhưng tiền đi xe bus, thức ăn, nhà nghỉ thì không và đây mới là thứ lấy của cô khá nhiều tiền.

Tuy nhiên bên cạnh việc du lịch khám phá thế giới, Jo cũng phải đối mặt với một nỗi sợ hãi khác: tiền dần hao mòn trong tài khoản. "Hoàng hôn trên bãi biển ở Thái Lan là miễn phí, nhưng xe bus tới đó thì không. Những buổi tối tràn ngập tiếng cười nói trên con phố ở Athens không tính tiền bạn nhưng giá thuê phòng nghỉ cho một đêm là 18 EUR".
Dulichgo
Dần dần, Jo không dám kiểm tra tài khoản của mình nữa. Cô bắt đầu lo lắng khi nghĩ đến vấn đề này. Blog của cô được nhiều người biết đến hơn, nhưng sự nổi tiếng không mang đến cho cô tiền bạc. Jo đăng tải lên blog của mình một cuộc sống hào nhoáng như cô từng thấy trong các blog của các phượt thủ khác. Nhưng trong thực tế, cô đang sống với những chuỗi ngày bất an vì thiếu tiền.

Cuối cùng, cô cũng phải gọi điện về nhà để xin tiền bố mẹ: "Thật xấu hổ khi còn phải xin tiền họ khi tôi đã 25 tuổi".

Qua câu chuyện của mình, Jo cũng gửi lời tới những phượt thủ trẻ - những người đang có ý định bỏ việc để đi du lịch như cô và mộng mơ về một cuộc sống tự do, phóng khoáng. Cô cho biết mình không hối tiếc vì đã đi du lịch. Nhưng cô hối tiếc vì không sống thực tế hơn. Việc vừa xin được visa du lịch, vừa làm việc và kiếm tiền trên đường đi là một điều rất khó, không phải ai cũng có may mắn đó.

Jo cũng khuyên rằng: "Khi đọc những bài viết như thế, bạn hãy nhớ không phải ai cũng may mắn được như vậy. Phần lớn họ sẽ phải trở về nhà, bật máy tính lên và viết đơn xin việc để kiếm tiền một lần nữa".

Vnexpress dịch từ Huffingtonpost.com
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Từ tượng Hai Bà đến tượng Trần Hưng Đạo...

(TNO) - Tượng Trần Hưng Đạo ở công trường Mê Linh là minh chứng cho sự năng động của Sài Gòn và là chốn hẹn hò của đôi lứa ở bến Bạch Đằng nhìn ra sông Sài Gòn đầy thơ mộng.

< Tượng Trần Hưng Đạo trở thành nơi chứng minh cho sự năng động, phát triển của Sài Gòn.

Tượng Trần Hưng Đạo nằm ở công trường Mê Linh, quận 1. Thời Pháp thuộc, công trường này được đặt theo tên Đô đốc thủy quân người Pháp và từng là Thống đốc Nam Kỳ, Rigault de Genouilly. Ban đầu tượng của vị đô đốc thủy quân cũng được đặt nơi đây.

Thay thế tượng Hai Bà

< Ban đầu nơi đây đặt tượng đô đốc người Pháp Rigault de Genouilly.

Năm 1955, ngày lễ Hai Bà Trưng được công nhận là ngày lễ chính thức ở miền Nam. Tháng 3.1962, chính phủ Ngô Đình Điệm khánh thành tượng Hai Bà Trưng ở công trường Mê Linh để vinh danh Hai Bà. Người dân Sài Gòn lúc đó vẫn quen gọi là tượng Hai Bà. Tượng do kiến trúc sư Ngô Viết Thụ vẽ và điêu khắc Nguyễn Văn Thế thực hiện.

Tượng Hai Bà Trưng được dựng trên một bệ cao ba chân, phía trước là đầu và vòi voi, tiếp nữa là hai chân voi. Tượng được giới điêu khắc đánh giá rất đẹp, nét điêu khắc đặc sắc và mới mẻ. Khi khánh thành tượng này, bà Trần Lê Xuân - phu nhân của cố vấn Ngô Đình Nhu - với tư cách là chủ tịch của Hội Phụ nữ liên đới tới cắt băng khánh thành.

< Năm 1962, tượng Hai Bà Trưng được đặt ở đây.
Dulichgo
Tuy nhiên, do cách điêu khắc quá mới mẻ nên sau khi khánh thành, nhiều người dân Sài Gòn thấy tượng Hai Bà có nét phảng phất giống mẹ con bà Trần Lê Xuân. Nên sau khi chính quyền Ngô Đình Diệm sụp đổ, một số người đã tập trung ở công trường giật đổ tượng Hai Bà như muốn xóa bỏ “dấu tích” của phu nhân cố vấn tổng thống. Nhiều người chứng kiến vụ giật đổ kể đầu hai pho tượng sau đó được bỏ lên xích lô đem đi diễu hành khắp phố, rồi không biết thất lạc nơi đâu. Từ năm 1963 đến 1967, bệ voi vẫn nằm ở công trường nhưng không có tượng nào được trưng trên đó.

Sau này, có một thời gian công trường Mê Linh được giao cho hải quân nên được đổi thành công trường Bạch Đằng. Đây vừa là quân cảng vừa là bến sông tiếp nhận tàu bè từ cảng Sài Gòn. Chuyện dựng tượng Trần Hưng Đạo cũng có nhiều câu chuyện thú vị xoay quanh. Bởi ít người biết rằng bức tượng Trần Hưng Đạo nổi tiếng ở Sài Gòn suốt gần 50 năm qua lại là tác phẩm đầu tay của Phạm Thông - một chàng trai mới vừa tốt nghiệp Đại học Mỹ thuật Sài Gòn.

< Tượng Trần Hưng Đạo trước năm 1975.
Dulichgo
Sau này, kể với báo chí, nhà điêu khắc Phạm Thông cho biết năm 1967, khi ông mới 24 tuổi, binh chủng hải quân của Việt Nam Cộng hòa kết hợp với Hội Đức Thánh Trần tổ chức cuộc thi tạc tượng Trần Hưng Đạo để đặt ở vị trí công trường Mê Linh thay cho tượng Hai Bà Trưng bị phá hủy trước đó. Ban đầu đồ án của ông là tượng ngồi nghiên cứu binh thư yếu lược. Nhưng khi bắt tay vào thiết kế, ý tưởng Hưng Đạo Đại Vương đứng trên cao chỉ xuống sông Sài Gòn ở vị trí bến Bạch Đằng như bây giờ thuyết phục được Phạm Thông. Cuộc thi đó có 13 đồ án tham dự và cuối cùng điêu khắc gia Phạm Thông thắng giải.

Sài Gòn năng động và thơ mộng

Bức tượng Hưng Đạo Đại Vương cao gần 6 m, đứng trên một bục lăng trụ tam giác cao gần 10 m. Trụ tam giác này tận dụng vị trí kiềng ba chân đã đặt tượng Hai Bà Trưng trước đó. Mẫu tượng do Phạm Thông thiết kế là vị Đại tướng trong y phục võ tướng, một tay tì lên đốc kiếm, một tay chỉ xuống sông và nói: “Phen này nếu ta không phá xong giặc Nguyên, thề không bao giờ trở lại khúc sông này nữa”. Chính hình ảnh oai hung và tinh thần chống giặc xâm lăng mà Phạm Thông đưa ra đã thuyết phục ban tổ chức dù rằng cuộc thi đó nhiều điêu khắc gia nổi tiếng và hơn tài ông tham dự.

< Tượng Trần Hưng Đạo hiện nay. Nơi đây minh chứng cho sự phát triển của Sài Gòn khi rất nhiều cao ốc được xây dựng.

Trong hồi ức của mình, nhà văn Phan Lạc Tiếp cho biết ngay cả điêu khắc gia Nguyễn Thanh Thu - người nổi tiếng với tượng Tiếc Thương - cũng tham dự cuộc thi tạc tượng Trần Hưng Đạo. Ý tưởng của điêu khắc gia Nguyễn Thanh Thu là một mẫu tượng Đại tướng trong tư thế ngồi, tay trái đè lên đốc kiếm tay phải cầm cuốn sách, được coi như binh thư. Đại tướng quân hướng mắt về phương bắc, vừa là biểu tượng của người đi biển hướng về sao Bắc đẩu, vừa là nỗi lo âu muôn đời của người Việt về giữ yên bờ cõi biên cương biển trời. Rất tiếc mẫu thiết kế này không được chọn khiến điêu khắc gia nổi tiếng này rất buồn.

< Đây còn là nơi có nhiều du khách nước ngoài đến tham quan.

Phạm Thông kể lại những người chủ trì việc dựng tượng yêu cầu ông làm việc rất nghiêm túc. Thay vì thời gian thực hiện đồ án chỉ vài tháng cuối cùng kéo dài tới gần 1 năm. Ngày khánh thành tượng, 5 giờ sáng, ông còn phải trèo lên tượng đục đẽo, sửa chữa cho tượng đạt yêu cầu.
Dulichgo
Niềm hạnh phúc của điêu khắc gia Phạm Thông là sau này có hai phiên bản tượng Trần Hưng Đạo được đúc để gắn ở Quy Nhơn, Vũng Tàu. Sau năm 1975, nhà điêu khắc Phạm Thông sang Mỹ định cư.

Còn về tượng Trần Hưng Đạo ở Sài Gòn sau khi hoàn thành nhanh chóng được người dân đón nhận. Công trường Mê Linh những năm về sau không chỉ nổi tiếng khi đây chính là minh chứng cho sự năng động của Sài Gòn khi các tòa nhà cao tầng đua nhau chen chúc mà còn là chốn hẹn hò của đôi lứa ở bến Bạch Đằng nhìn ra sông Sài Gòn đầy thơ mộng.

Theo Trung Hiếu (Báo Thanh Niên)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Những chuyến tàu đò

(DNSG) - Đò dọc từng là phương tiện di chuyển không thể thiếu của người dân Đồng bằng sông Cửu Long với những hải trình có khi suốt vài ngày đêm. Nhưng dân Nam bộ không kêu bằng đò dọc mà là tàu đò. Chỉ có xuồng nối đôi bờ mới gọi là đò - đò ngang.

Tàu đò nối kết những vùng đất, nối kết những dòng sông. Mặc dù ngày nay không còn là phương tiện phổ biến nhưng tàu đò vẫn là một phần không thể thiếu của người dân đất Chín Rồng, như một gạch nối quá khứ với hiện tại. Tàu đò là phương tiện giao thông đầu tiên của người Việt hơn 3 thế kỷ trước, tiên phong mở mang bờ cõi về phương Nam, ngày nay vẫn tồn tại ở những đô thị như Mỹ Tho, Vĩnh Long, Cần Thơ, Long Xuyên, Rạch Giá... cho tới những vùng đất biên giới Tân Châu, Hồng Ngự, Sa Rài...

Còn nhớ, có lần về An Giang, dọc theo quốc lộ 91 mùa nước nổi, bên này đường là dòng sông Hậu đục ngầu cuồn cuộn nước về, bên kia đường là mênh mênh mang mang những cánh đồng ngập nước, tôi gặp mấy cô bé học trò ở ngoại vi thị xã Châu Đốc đi học, thong thả chèo xuồng dọc theo những lùm tràm gió đã bị nước nhấn chìm tới lưng lửng thân. Tiếng nói, tiếng cười của các em vang vang trên đồng trũng không biết đâu là bờ.
Dulichgo
Khác với nhiều nơi khác, ở miền Tây, nữ sinh mặc áo dài rất sớm. Có nhiều trường bắt đầu từ lớp 6 các em đã phải mặc áo dài. Nhìn những đôi mắt to tròn, những gương mặt thơ ngây và những tà áo dài in bóng trắng mặt nước, lòng tôi nao nao không biết gọi "phương tiện giao thông" mà các em đang dùng là loại tàu nào. Tàu đò thì chưa phải, mà đò ngang cũng không đúng, vì nó đâu có nối đôi bờ...

Trước đây, do đường bộ còn ít, nước ngập nhiều, ở miệt châu thổ, tàu đò rất phổ biến. Đi chợ xa, đi thăm viếng bà con ở xa, đi đám xa (đám cưới, đám hỏi, đám giỗ, đám ma, dân Nam bộ đều gọi là... đám), ai cũng sử dụng tàu đò. Một vài tuyến tàu đò còn tồn tại là Cần Thơ đi Kiên Giang, Thạnh Hóa đi Mộc Hóa, Vĩnh Hưng, Đức Hòa (Long An)... với lộ trình vài chục kilômét.

Tôi từng một lần đi tàu đò từ Tân Thạnh vào trung tâm Đồng Tháp Mười. Ở đó, chỉ có một tuyến đường rất khó đi vào mùa khô, càng không chạy xe được vào mùa mưa thì phương pháp di chuyển phổ biến vẫn là tàu đò. Khách đi tàu đò cũng không nhiều, hầu hết là những nông dân sinh sống trong vùng rốn Đồng Tháp Mười, mang tôm cá, sản vật ra quốc lộ 62 bán rồi mua những thứ cần thiết như quần áo, muối, đường, nước mắm...

Theo anh Sáu - chủ chiếc tàu đò, bao năm qua, bất kể mưa nắng, chưa khi nào anh nghỉ một ngày, phần vì thu nhập của gia đình, phần vì hành khách, mà toàn khách quen, nếu mình bỏ chuyến thì họ lỡ công chuyện. Và chắc rằng không riêng gì vùng Đồng Tháp Mười, nhiều địa phương khác ở miền Tây, nơi kênh rạch chằng chịt thì đi tàu đò vẫn rất tiện lợi, dù ngày nay nhiều tuyến đường đã được mở.
Dulichgo
Riêng tôi, khách đi tàu đò lần đầu 10 năm trước suốt tuyến từ bến Mồi Gọ trên dòng Vàm Cỏ Tây vào đến bến cuối giáp biên giới Campuchia, đến giờ vẫn cảm giác chông chênh sóng nước.

Có lần ngồi uống cà phê ở Ngã ba Tân Hồng, tôi hình dung, trước khi có đường bộ ở vùng đất này, người ta di chuyển bằng phương tiện gì nếu không phải là những con đò dọc. Và thực tế thì dù có đường nhưng theo thói quen, người dân vẫn thích di chuyển bằng tàu đò hơn đi xe. Nó cũng là nét văn hóa của những vùng đất còn chút hoang sơ, mênh mông mỗi khi mùa nước về.

Theo bác Cháy - chủ quán nước ở Ngã ba Tân Hồng, nhiều người sử dụng tàu đò bởi nó đi được vào những nơi mà xe đò không đến được, có khi đi sông gần hơn đi lộ vì đường tắt. Đến mùa cắt lúa mướn, thuê ruộng giăng lưới, bủa câu mùa nước nổi, người ta đều có thể sử dụng tàu đò.

Ngồi cùng những người dân miệt vườn nghe kể về tàu đò, tôi nhận ra dường như đò dọc chính là khởi nguyên, là bắt đầu của nhiều nghề ở đây. Như thương hồ chẳng hạn. Cũng từ những chuyến tàu đò, nghề thương hồ - một đặc trưng miền sông nước - xuất hiện, trở thành một biểu tượng văn hóa của vùng đất này. Rồi những ghe thuyền chở nông sản, hàng hóa cũng vậy, cũng từ những chuyến tàu đò mà ra.

Chị Lam - một người buôn lúa ở Vĩnh Hưng, Mộc Hóa, cho biết, đến mùa thu hoạch lúa, ngày nào chị cũng sử dụng tàu đò để đến một vùng nào đó rồi thuê vỏ lãi theo các con kênh đi vào những cánh đồng xa mua lúa. Những nơi đó hầu như chưa có đường bộ, nên nếu không sử dụng tàu đò thì không còn cách nào đến được.
Dulichgo
Rồi những người buôn cừ tràm ở Ngã ba Thạnh Hóa cũng vậy, từ tàu đò họ vào những cánh đồng tràm nhiều ngày để mua mão rồi mới thuê ghe theo những con kênh chở tràm đi bỏ mối. Có thể nói, với đặc điểm tự nhiên cùng tập quán nên tàu đò vẫn là nhu cầu không thể thiếu, chiếm một phần quan trọng trong đời sống của người dân Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo Đoàn Đại Trí (Doanh Nhân SG)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

"Chợ đẩy" dọc sông Tiền

(DNSG) - Suốt chiều dài hàng trăm cây số từ vùng thượng nguồn An Phú cho tới Tân Châu, kéo dài qua Phú Tân, Chợ Mới trên địa bàn tỉnh An Giang, dọc tuyến tỉnh lộ 954 men theo bờ Nam của dòng sông Tiền thơ mộng, chúng tôi đã gặp hàng trăm cái "chợ đẩy" nho nhỏ ngược xuôi.

< "Chợ đẩy" hầu như chỉ xuất hiện ở vùng An Giang.

Và không chỉ là nguồn cung cấp lương thực, thực phẩm cùng các nhu yếu phẩm khác, "chợ đẩy" dường như còn là một nét văn hóa riêng biệt của người dân vùng sông nước này.

Lặng lẽ bên đời

< "Chợ đẩy" thực sự là nhu cầu thiết yếu của người dân trong vùng.

"Chợ đẩy" (hay còn gọi là chợ di động) thực chất là những chiếc xe chở đầy hàng hóa như rau, củ, quả, thịt, cá, hoặc quần áo, đồ nhựa, đồ gia dụng bằng inox..., được các chủ hàng đẩy đi bán dọc các con đường. Những chiếc xe ấy thường được làm bằng gỗ, thiết kế đơn giản, có hai bánh và giá đỡ, chứa được khá nhiều đồ.
Dulichgo
Trò chuyện với chúng tôi, chị Hạnh, một trong số những người buôn bán bằng xe đẩy, cho biết: "Tôi ở bên Mỹ Hội Đông (huyện Chợ Mới) nhưng thường đẩy xe sang bên này buôn bán. Hằng ngày hai vợ chồng dậy sớm, xuống dưới Kiến An lấy hàng chất lên xe, rồi đẩy đi bán dọc đường.

< Thịt heo, mặt hàng khá được ưa chuộng.

Do ở vùng này người dân sống rải rác, chỉ tập trung quanh con đường 954 dọc sông Tiền, trong khi các khu chợ cố định lại ở xa nên họ thích mua hàng ở các "chợ đẩy" hơn. Dù công việc khá vất vả, có khi phải đi bộ đẩy xe hàng chục cây số một ngày, nhưng lời lãi cũng chẳng bao nhiêu, chỉ đủ đắp đổi qua ngày".

Bên cạnh những xe đẩy bán rau, củ, quả thông dụng như của chị Hạnh còn có những xe đẩy bán thịt heo, cá hay quần áo, chén bát. Với người dân vùng thượng nguồn sông Tiền, những loại hàng hóa này được cho là "quý hiếm".

< Một "ki ốt" bách hóa tổng hợp.

Chị Tân, một chủ xe đẩy thịt heo, kể mỗi ngày chị phải dậy từ 2 giờ sáng, chạy xe máy xuống tận lò mổ heo ở Châu Đốc để lấy thịt về bán. Tuy bán cả ngày cũng chỉ được khoảng 14 - 16 ký lô thịt, chẳng bõ công thức khuya dậy sớm nhưng do đã gắn bó với nghề gần cả chục năm và cũng có nhiều khách quen, nhiều mối hàng nên chị thấy tiếc nếu phải bỏ nghề.

Không giống như những người bán hàng rong thường cất tiếng rao để giới thiệu sản phẩm mình bán, những người chủ "chợ đẩy" bên sông Tiền chỉ cần mẫn đẩy xe đi trong im lặng. Họ lặng lẽ đi bên lề cuộc đời, yên bình giữa dòng người, xe như một khoảng lặng.

< Lặng lẽ giữa dòng đời xuôi ngược.
Dulichgo
Có lẽ, chỉ khi chứng kiến những người phụ nữ, trẻ con túm tụm bên "chợ đẩy", cười nói và "giao dịch" với nhau mới cảm nhận rõ ràng nét đẹp mộc mạc cũng như sự thân thuộc của "chợ đẩy" với người dân nơi đây.

Bà Tám Hồng ở Vĩnh Hòa (An Phú) cho biết, nhà bà ở cách chợ cố định tới hơn 10 cây số, đi từ nhà ra chợ có khi mất cả tiếng đồng hồ, nên không thể đi chợ hằng ngày. Vì thế, những cái "chợ đẩy" này thực sự tiện dụng và hữu ích, đáp ứng được nhu cầu của mọi người nơi đây. Dù chỉ là một chiếc xe nhỏ bé nhưng có đủ cả thực phẩm dùng hằng ngày.

< Đối với các cụ già không thể qua đường mua, chủ chợ thường tận tình qua đường giao hàng tận tay khách.

Chưa kể, người mua cần món hàng gì mà hôm nay "chợ" không có, chỉ cần dặn người bán, hôm sau họ sẽ đáp ứng ngay. Cả những hộ dân sinh sống ở những cụm dân cư phía trong đường lộ cũng thường đợi "chợ đẩy" đi qua để mua bán, trao đổi hàng hóa khi cần.

Nét đẹp nơi thượng nguồn

Thực tế, trong công cuộc hiện đại hóa đất nước, đã có rất nhiều trung tâm thương mại, siêu thị hiện đại xuất hiện ở Châu Đốc, Long Xuyên hay Tân Châu, nhưng chắc chắn không gì có thể thay thế những cái "chợ đẩy" nhỏ bé, cần mẫn như đến từ quá khứ này được.

< Những đồng tiền khó nhọc sau một ngày buôn bán.
Dulichgo
Nó như một phần cuộc sống của người dân miền sông nước, đặc trưng của nó là sự thân thiện, gần gũi. Ở đó không chỉ có những lần bán mua, mặc cả, ngã giá, mà còn chứa đựng tình người, nét mộc mạc, đơn sơ của đất và người nơi đây.

Có một điều lạ là dòng sông Tiền đi qua khá nhiều địa phương, từ An Giang cho tới Đồng Tháp, Vĩnh Long, Tiền Giang, Bến Tre, nhưng "chợ đẩy" lại chỉ xuất hiện ở vùng thượng nguồn phía An Giang mà thôi. Và ngay cả phía bờ Bắc đối diện tỉnh lộ 954, bên địa phận Đồng Tháp cũng không thấy xuất hiện "chợ đẩy".

< Hàng quần áo.

Với nhiều người dân trong vùng, "chợ đẩy" đã rất thân quen, dường như cuộc sống của họ không thể thiếu nó. Nhưng với những ai lần đầu đặt chân tới dải đất nằm phía thượng nguồn sông Tiền này, đó là điều khá lạ lùng. "Chợ đẩy" thực ra cũng không có gì đặc biệt nhưng lại làm người ta nhớ mãi.

Như ai đó từng nói, nếu muốn biết văn hóa đặc trưng của cộng đồng dân cư ở một vùng đất, hãy đến khu chợ của vùng đất đó tìm hiểu. Và quả là muốn hiểu đầy đủ tính cách, văn hóa cũng như thói quen hay nếp sống của cư dân vùng thượng nguồn sông Tiền ở An Giang thì không thể bỏ qua những chiếc "chợ đẩy".

Những mặt hàng mộc mạc, thân quen trên những chiếc "chợ đẩy" sẽ là những nét phác họa vùng đất chúng hiện diện. Chẳng hạn như mùa khô thì "chợ đẩy" bán bầu, bí, dưa hấu, dưa hoàng kim, hay cải ngồng, cải bẹ; còn mùa mưa, là mùa nước nổi tràn về thì không thể thiếu bông điên điển, bông súng, bông sen...
Dulichgo
Rồi những "chợ đẩy" bán vải vóc, thẻ cào điện thoại, nước giải khát... cũng là một phần hơi thở của cuộc sống, của sự đổi thay tất yếu bên cạnh những điều đẹp đẽ được gìn giữ từ lâu.

Và điều kỳ lạ nữa là chính người dân ở vùng này cũng không biết "chợ đẩy" có từ khi nào, chỉ biết lúc đầu rải rác vài cái đẩy loanh quanh, rồi khi nhu cầu mua bán tăng lên, "chợ đẩy" xuất hiện nhiều hơn, đa dạng về mặt hàng và giá cả.

Đến nay, "chợ đẩy" xuất hiện nhiều đến nỗi những khu chợ cố định ngày càng vắng khách và người ta mặc nhiên coi "chợ đẩy" là "đặc sản" của vùng đất này.

Theo Đoàn Đại Trí (Doanh Nhân Sàigòn)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Chuyện lạ ở Trường Sa

(ANTG) - Lạ vì vùng biển quần đảo Trường Sa có bãi cát biết đi, có ốc gọi hồn, có nhiều xác tàu đắm... Có lẽ không vùng biển nào trên đất nước Việt Nam khi triều xuống nhìn bằng mắt thường vẫn thấy xác tàu đắm như ở Trường Sa. Xác tàu đắm qua bao nhiêu thập niên vẫn “trơ gan cùng tuế nguyệt” dệt nên những câu chuyện bí ẩn thần kỳ.

Ốc gọi hồn?!

Huyền thoại biển cả từ thời hồng hoang truyền lại rằng: Đàn ông đi biển mà vợ ở nhà ngoại tình thì chắc chắn con tàu đó không sớm thì muộn cũng chết máy, hoặc bị bão gió dập vùi hoặc đâm va vào đá ngầm mà đắm; chẳng biết có đúng không? Nếu đúng, thì có bao nhiêu người đàn ông xác thịt tan vào biển cả sẽ có bấy nhiêu người đàn bà bạc tình?

Tôi đem chuyện ấy kể với lính đảo, mấy chàng trai trẻ nghe đều lặng im, buồn lây. Nhưng, có một người lính trẻ lại nhoẻn miệng cười, nói: “Em chả tin! Biển cả mênh mông, gió bão bất thường, tàu đắm cũng là chuyện tai họa thiên nhiên ngẫu nhiên, chứ liên quan gì đến niềm tin tâm linh vì sự bội bạc của đàn bà trên bờ...”.

Câu chuyện đi vào chiều sâu, cởi mở. Một người lính đứng bên tôi, bảo: “Gần một năm ở đảo chìm, em nghiệm ra: Trước đêm động trời nào em đứng gác cũng nghe được tiếng ốc gọi hồn rõ lắm, anh ạ. U u... u...u vọng vào đêm vắng não nùng, thê lương. Em không nghĩ đó là hồn ma, nhưng cũng thấy... rờn rợn. Thế rồi, sáng hôm sau nhìn ra chân đảo và bãi san hô đã cạn trơ ra khi thủy triều rút hết, thấy nhan nhản ốc mượn hồn bò lổm nhổm. Đến chiều y như rằng... biển động, nước dâng ngập bãi đá san hô và sóng lớp lớp chồm lên đánh trào cả nước mặn vào phòng đảo trưởng ở tầng ba. Sóng dữ thế, thì tàu thuyền nào trụ nổi, mà chả tan tác, hả anh?”.
Dulichgo
Tôi lặng im và nhìn ra biển khơi mà kinh hoàng. Càng đi biển càng được nhìn, được nghe lắm sự lạ. Ở quần đảo Trường Sa có loại ốc gọi hồn, gọi là ốc mượn hồn cũng được. Bắt đầu, chúng là các vỏ ốc lớn bé lăn lóc ở rạn san hô, ở chân đảo, có vỏ ốc to như vốc tay. Sau là, đêm thanh vắng gió thổi vào miệng vỏ ốc kích âm thành các thanh sắc khác nhau tùy theo thính giác và tâm trạng mỗi người. Giữa đảo chìm khuya khoắt vắng hiu, thêm cái tàu đắm huyền thoại và thanh âm vỏ ốc... thế là thành dàn hợp âm huyền hoặc, thế là thành... ốc gọi hồn.

Còn chuyện ốc mượn hồn bò lổm nhổm chẳng qua là những con cua nhỏ chui vào vỏ ốc trú ẩn, “mượn” cái nhà để sinh sống. Cứ thế, nó to lên lúc nào chẳng biết và không chui ra khỏi vỏ ốc được nữa, hoặc chúng cố tình đội cái vỏ ốc như một tấm mộc kín bảo vệ tính mạng. Năm cái chân ở bên trong, còn 5 cái nữa thò ra ngoài miệng ốc cứ thế bơi, bò, di chuyển... và mang cả vỏ ốc đi theo, thế là thành... ốc mượn hồn! Cũng là... sự lạ! Chuyện ốc gọi hồn, “ốc mượn hồn” ở quần đảo Trường Sa là có thật, nhưng lời than vãn thê lương của hồn người đi biển thoát ra từ vỏ ốc ai oán trách móc người đàn bà ở đất liền bạc tình..., có lẽ chỉ là sản phẩm của trí tưởng tượng quá đỗi bay bổng, hoặc một gã đàn ông đi tàu biển nào đó bị vợ phụ bạc nên bịa tạc ra để... tự an ủi mình?!

Bãi cát biết đi theo mùa gió

Không phải ai cũng biết là các đảo, bãi san hô và bãi ngầm ở Trường Sa được cấu tạo bởi các miệng núi lửa? Đỉnh các miệng núi lửa này nhô lên gần mặt biển, hình vành khăn hoặc e líp, phía trong là các vùng hồ nước nông hoặc sâu, còn phía ngoài là đại dương. Mặt đảo nổi chủ yếu do các mảnh san hô vụn kết hợp với các sinh vật, phân chim, cây cối thoái hóa tạo thành chất mùn xốp. Ở quần đảo Trường Sa cũng có cát, nó là các tinh thể nhỏ trắng tinh, hoặc vàng vỡ ra từ san hô bởi va đập, sóng nhồi, vun lại thành bãi, thành đảo. Điều lạ kỳ nhất ở Trường Sa là hình thù các đảo luôn luôn thay đổi bởi cát vun lên rồi cát chuyển đi chỗ khác theo mùa gió. Dulichgo

Đảo Trường Sa lớn có một bãi cát trắng nhìn nhức mắt, rộng hàng ngàn mét vuông, lúc chúng tôi đến đảo vào tháng 4 bãi cát đang ở phía tây nam đảo. Trong cái đêm đầu tiên đến đảo, tôi gặp anh lính trẻ đang đứng gác, anh kể chuyện đảo rất say sưa và chỉ tay ra bãi cát đang ngời ngợi vàng dưới trăng, nói rằng: nó đang chuyển dịch dần đến tháng 10 thì sang phía đông nam đảo; rồi lại bắt đầu dịch chuyển trở lại đến tháng 9 năm sau thì về đúng vị trí cũ.

Lạ thế! Đảo Sơn Ca cũng có bãi cát biết đi. Đảo hình bầu dục, hẹp ngang nằm theo hướng tây bắc - đông nam, ở rìa đảo là cát trắng thường bị bồi lở thất thường, khi cát trắng chuyển về phía đông, lúc lại chuyển về phía tây. Dễ nhận thấy nhất là hai doi cát lớn, dài đến 60m và rộng đến 50m thường biến dạng và di chuyển theo mùa gió.

Đảo Sinh Tồn có vành đai cát bao quanh chân đảo, có chỗ rộng 5m, có chỗ phình to đến 10m. Hai đầu đảo có hai doi cát dài dằng dặc như sao chổi, doi cát phía đông nam dài đến 140m, chỗ rộng nhất tới 45m. Hai doi cát này cũng biết đi theo mùa sóng gió.
Dulichgo
Đảo An Bang giống hình cái chìa khóa khổng lồ. Mũi chìa khóa là doi cát nằm ở bờ nam. Tháng 4 đến tháng 7 hằng năm sóng biển xô triền miên vun cát lại thành doi cát dài từ bờ nam chuyển dịch sang bờ tây. Đến tháng 8, doi cát này chuyển dịch sang bờ đông của đảo, khoảng tháng 12 trở đi nó lại dịch chuyển dần về vị trí cũ.

Đảo nổi có bãi cát biết đi, đảo chìm cũng có bãi cát biết... chạy. Ở bãi san hô phía đông đảo chìm Đá Tây có một doi cát nổi lên, chỗ cồn cao nhất đến gần 1m cũng di chuyển biến ảo vô cùng. Bãi cát san hô ở đảo đá Len Đao cứ lấy đảo làm tâm di chuyển 1 vòng quay là thời gian đi qua 1 năm. Tháng 3 và tháng 4 gió mùa đông bắc thổi ào ạt, bãi cát di chuyển về phía tây nam đảo, rồi cứ di chuyển mãi không biết mỏi mệt theo sóng gió. Điều lạ lùng: “Bãi cát bị gió vun lại thành hình bản đồ Việt Nam”, tôi chỉ nghe kể và chưa tận mắt nhìn, nhưng có thấy ảnh của một đồng nghiệp nào đó đã chụp được cái hình hài hùng vĩ linh thiêng ấy.

Tất cả mọi sự thay đổi đó đều bắt đầu từ mét vuông sóng gió bão. Gió to sóng cả, biển quang đãng không có gì che chắn, thỏa sức tung hoành nên gió bão thổi tốc tác, có khi cuốn cát trắng mù mịt, thậm chí như bốc cát, xúc cát từ nơi này  quẳng đến nơi kia. Lại còn thủy triều lên xuống, dòng nước chảy tác động nữa, vì vậy, hình dáng các đảo luôn bị thay đổi theo mùa cũng là điều dễ hiểu, nhưng vẫn là sự rất lạ lùng, kỳ vĩ ở quần đảo Trường Sa.

Những xác tàu đắm bí ẩn

Khi đến bất cứ đảo nào ở quần đảo Trường Sa, cánh nhà báo chúng tôi vẫn có một thói quen bảo nhau quan sát trời mây, biển sóng, san hô... và phát hiện, so sánh xem đảo này có gì khác biệt so với đảo kia. Chẳng hạn ở đảo Đá Tây và đảo Tốc Tan vẫn còn cái Pông-tông nằm ì ra “trơ gan cùng tuế nguyệt” từ thời lính hải quân thực hiện nhiệm vụ CQ-88 rải quân ra các đảo chìm và thềm lục địa đồn trú trước khi tàu chiến Trung Quốc đến... chiếm đoạt trái phép.
Dulichgo
Những cái Pông-tông như chứng nhân lịch sử của thời gian khó đẫm máu, mồ hôi và nước mắt, là hiện vật bảo tàng vệ quốc, nhắc nhở người lính đảo đương thời rằng đã từng có lớp lớp cha anh đến trước mình, gian khó hơn mình, mất mát hy sinh trước mình. Quả thật, cứ nghĩ: nếu đến một ngày đẹp trời nào đó, người ta đấu giá, và xẻ thịt những cái Pông-tông một thời oanh liệt ấy làm... phế liệu sắt vụn là tim tôi cứ đập thon thót.

Đảo Đá Lát cũng có sự lạ, ấy là hiển hiện tới 4 xác tàu đắm nằm trên bãi san hô ngập nước biển lập lờ, khi triều xuống, từ xa nhìn thấy thấp thoáng bằng mắt thường. Những người lính đảo nói rằng, chúng đang bị nước mặn ăn mòn, “xương cốt” bằng thép bị gỉ đang mủn ra... có nguy cơ gãy, đổ sụp chìm nghỉm dưới sóng nước... mất tăm tích. Đảo Phan Vinh (trước đây gọi là đảo Hòn Sập) cũng có một xác tàu đắm ở vành đai san hô phía Tây, khi nước thủy triều thấp nhất, lính đảo thỉnh thoảng lại lội bộ từ đảo ra chỗ xác tàu. Đến đảo chìm Tiên Nữ, đứng ở nhà lâu bền nhìn về phía nam, chúng tôi thấy một xác tàu đắm nhỏ cách “nhà lô cốt” khoảng một cây số, đang chòi xương sắt gỉ đen lên mặt nước biển. Có thể những tàu này từ đời tám hoánh nào đó bị va vào đá san hô và mắc cạn luôn ở đó?

Những lính đảo đến đây đã thấy xác tàu hoen rỉ từ lâu rồi. Trong tàu không có đồ sứ cổ, hoặc khiên mộc, khí giới thời Trung cổ, chẳng có vàng bạc châu báu đồ trang sức đâu. Xác thịt con người và nếu có những bóng ma thì cũng tan vào bão tố biển cả lâu rồi.

Dạo trước, lúc thủy triều lên có con cá chẳng hiểu bơi lội thế nào bị mắc kẹt vào xác tàu không tài nào ra được. Nó vẫy vùng quẫy đập ầm ĩ, tung nước mù mịt. Cá to như cá nhà táng, vây sặc sỡ đỏ vàng to như cái quạt giấy xòe, đuôi lấp lánh ngũ sắc y hệt tấm thảm lót ghế salông. Bắt con cá thần này rồi mổ ra thì ăn mấy tháng mới hết; chưa biết chừng trong bụng nó có cả vàng, bạc, tiền cổ, thậm chí có cả đồng hồ vàng Ômêga hoặc Kiếm cong Thổ Nhĩ Kỳ còn nguyên bao da cũng nên.
Dulichgo
Lính đảo biết, nhưng chỉ đứng nhìn tiếc hùi hụi. Lệnh trên cấm không cho các đảo tự động đánh bắt hải sản để bảo vệ môi trường biển và cũng chẳng ai nỡ bắt giết một con cá biển kỳ vĩ như thế. Lâu quá, sợ nó giãy giụa trầy vi tróc vảy chảy máu rồi chết, mấy chàng lính trẻ hò nhau mặc áo phao, chạy xuồng cao tốc, buộc dây an toàn bơi đến và loay hoay một lúc cũng gỡ được nó ra khỏi khung xương sắt thép tàu hoen gỉ, te tua sắc nhọn. Con cá nhà táng dường như cũng biết nghĩ và rất cảm động, trước lúc "chia tay", nó còn quay đầu gương đôi mắt to như quả quần vợt màu xanh ngọc bích nhìn những người lính đảo đầy biết ơn rồi mới vẫy đuôi lặn hút sâu vào biển cả.

Ở đảo Núi Le, cách nhà “lâu bền” khoảng 250m về phía tây nam cũng có một xác tàu đắm, luôn cao hơn mặt nước biển, chỉ khi nào sóng to đánh trùm lên nó mới chịu khuất hình biến dạng. Có lẽ bụng tàu quệt vào rạn đá san hô bị... gãy đôi, rồi sóng đùa giỡn dập dồn xô đẩy thân phận tàu hẩm hiu cách gì đó không cắt nghĩa được, mà nên nỗi thành hai khúc nằm song song chẳng chịu rời nhau.

Dù số phận của những người đi biển từ xưa ấy khác nhau thế nào, thì sự hiện diện của các xác tàu đắm vẫn cứ là bí ẩn huyền hoặc. Đời sống lính đảo nổi đảo chìm cũng sinh động thêm vì những xác tàu đắm bí ẩn ấy.

Theo Sương Nguyệt Minh (An Ninh Thế Giới)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Ông già 'gân' lái Sidecar xuyên Việt

(TNO) - Từ ngày về hưu, bạn bè thấy ông Nguyễn Thanh Bình và chiếc xe ba bánh rong ruổi nhiều hơn trên các con đường. Hỏi thì ông bảo: “Giờ tôi là tỉ phú thời gian, không ràng buộc gì. Mỗi lần thèm đi thì lái xe hoặc rủ thêm bạn bè làm một chuyến du ngoạn từ Nam ra Bắc cho đã”.

Chưa kể các chuyến ngắn ngày, khoảng 4 năm trở lại đây, năm nào ông Nguyễn Thanh Bình cũng lái xe xuyên Việt một lần. Cá biệt năm 2014, ông đi 4 lần ngắm đủ cảnh sắc của 4 mùa, rõ rệt nhất là tiết trời vùng tây và đông bắc, ngắm lễ hội xuống đồng, dân đi cấy lúa, lúa xanh mơn mởn trên ruộng bậc thang, rồi đi đợi lúa chín, mùa hoa tam giác mạch, mùa hoa mận, hoa mơ, ngắm sương giăng mây phủ trên đồi…

59 tuổi, cái tuổi cũng ít có người nào vẫn còn đam mê với những cung đường vắng, ngoằn ngoèo, lái xe vượt đèo băng rừng, lội suối như ông. “Có gì đâu, tôi may mắn là từ thời trẻ làm công việc được đi nhiều nên biết nhiều hơn mọi người một chút.
Dulichgo
Rồi khi lớn tuổi, có điều kiện thì mình thực hiện những chuyến đi dài hơi hơn, hiểu đời sống của cư dân địa phương, đào sâu tìm tòi chớ không phải là các chuyến đi công tác chớp nhoáng nữa. Hầu hết các cuộc du hành của hội Sidecar chúng tôi đều di chuyển từ 10 - 15 ngày, có khi 20 ngày để đi cho đã”.

Trên những hành trình dài, ngoài một vài người bạn chí thân, đồng đội của ông là một chiếc xe Sidecar 3 bánh huyền thoại. Những người trưởng thành vào những năm 1980 đều nhớ rõ hình ảnh yêng hùng của chiếc xe 3 bánh với thùng bên hông xe, một tài xế và 2 người đồng hành cùng băng băng trên các đoạn đường dốc cheo leo. Vốn dĩ, Sidecar sinh ra nhằm phục vụ mục đích quân sự, dùng để đi đến những vùng núi non hiểm trở. Và cũng vì đặc điểm dùng phục vụ cho những miền khó đi nên chiếc xe đặc biệt dễ tính. Ông Bình tâm sự: “Những kỷ niệm thời khốn khó khiến tôi luôn có thiện cảm đặc biệt với dòng xe đặc biệt này. Thời xưa mỗi lần đi đâu xa thì Sidecar là nhất, vì cơ động. Xe này đường càng xấu đi càng thích, thế mới thể hiện được bản lĩnh của người lái xe”.

Được sáng chế dùng đi mọi loại địa hình, nhưng Sidecar vẫn “kỵ rơ” với địa hình cát. Vì xe khá nặng, nên khi đi vào vùng cát chảy dễ bị lún sâu hoặc bị trượt nếu lao từ trên cao xuống. Đây vẫn là điểm yếu khiến các tay lái ngại thách thức. Lý thuyết là vậy nhưng với những tay chơi vì đam mê như ông Bình, không nơi nào có thể ngăn bước bánh xe của ông tới. Lâu lâu ông lại cùng bạn bè đi lên đồi cát ở Mũi Né (Phan Thiết) dạo vài vòng. “Đây được coi như những chuyến nghỉ ngắn của hội ba bánh. Từ Sài Gòn đến đây cũng gần nên chúng tôi cứ hẹn nhau buổi sáng lái thẳng ra đồi cát cắm trại tại đó. Chúng tôi vẫn luôn khuyên anh em nếu không tự tin thì cứ ngồi bên hông thùng thôi. Cứ bình tĩnh, cầm chắc tay lái là vượt qua được mớ cát trơn nhẫy đó”.

Lái xe Sidecar khó lắm, đó là nhận định chung của nhiều người. Một chiếc xe có gắn thùng bên cạnh có trọng lượng hơn 300 kg, khá là nặng đòi hỏi người lái phải có sức khỏe đủ để đẩy xe, đặc biệt là kỹ thuật điều chỉnh, vì ngoài tay lái, bên hông của người điều khiển còn có chiếc thùng xe, nếu không cân bằng được khi di chuyển rất dễ gây mất lái.

Rất nhiều tay lái lụa lâu năm vẫn có thể bị mất cân bằng, đặc biệt là những khúc cua khuỷu tay áo như đi Sa Pa, Mã Pì Lèng, Đồng Văn rất dễ bị chênh vênh và lao vào vách núi. Tuy nhiên, đây là chiếc xe được đánh giá “chì” nhất, xe lỡ tai nạn có bị hư hỏng phụ tùng nào, nếu vẫn chưa tắt máy thì người lái có thể cố chạy thêm cả trăm cây số để đến trung tâm sửa chữa. Dulichgo

Kể lại một kỷ niệm trong lần hư xe như thế, ông cho biết: “Đi Sidecar ở vùng núi chúng tôi yên tâm lắm. Đặc biệt là cung đường đi Tây Bắc, có nhiều lần hỏng xe ly kỳ lắm.

Nhớ lại lần đi xuyên Việt cách đây 2 năm, có anh bạn trong đoàn xe trên đường đổ đèo ở Hà Giang thì va vào núi, phụt bánh trước bị cong sắp gãy, vậy mà anh vẫn còn lái thêm được vài chục cây số để về tới thị trấn, sửa lại rồi đi tiếp. Có bạn thì lốp xe bể vẫn có thể chạy vài chục cây số đường đá lởm chởm tới nơi có tiệm sử xe mới dừng lại. Chưa kể trường hợp xe có 3 máy nhưng vì bị té va vào đá nên hư hết 2 còn 1 máy vẫn chạy ngon lành. Cũng vì thế mà chúng tôi, những người ở thế hệ cũ, đời sống khốn khó, thích tái chế, tận dụng mọi thứ nên đến giờ vẫn mê dòng xe cũ đa dụng này”.

Theo Nguyên Trang, NVCC (Thanh Niên)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Nam Tây Nguyên mùa xanh lá

(DNSG) - Thiên nhiên chu đáo đến mức tạo ra bạt ngàn rừng nhưng không quên xen vào những trảng cỏ như là nơi "thư giãn" của muôn loài, ở Tây Nguyên, ở Đông Nam Bộ hay suốt dãy Trường Sơn đều thế.

< Bên hồ Bom Be.

1. Sử chở tôi trên chiếc Honda PCX 125 mới mua vài hôm, như cách nói của Sử là tiện thể chạy roda. Tôi thì quá áy náy, vì chiếc xe có giá đến 50 triệu đồng mà chạy roda băng qua những đường lô cao su trơn trượt, nhão nhoét thì khác nào "phá xe". Nhưng Sử an ủi tôi, không sao, một đời ta nhiều đời hắn. Cùng lắm là xe giảm độ bền, cũng là cơ hội để mua xe khác.

Tôi biết Sử không nói chơi, vì hai ngày qua, tình cờ được sống với bà con vùng Nam Tây Nguyên này, thấy kinh tế nhà nào cũng khá giả, thu nhập một năm năm bảy trăm triệu đồng là bình thường. Vợ chồng Sử có trên chục hecta cà phê, điều, cũng chỉ là mức trung bình của dân ở đây.

Vừa tìm cách băng qua một đường lô bùn ngập vành xe, Sử vừa nói: "Chút nữa có xe tải chở mủ cao su lui tới thì chiếc PCX 125 này không chạy được. Đất đỏ gặp mưa vừa trơn vừa bám dính. Dân tụi em đi rẫy đều dùng xe Honda 50, 67 cũ mèm, đôn dên, xoáy nòng, chỉnh gió, chỉnh lửa, lột trần chỉ còn khung và máy rồi quấn xích, kích chặt cả hai vành mới trị được loại đất này. Mười tám năm nay em không đến Bù Lạch và rừng già từ lúc ấy dần thành rừng cao su nên có thể lạc đường...".

Hơn 10km băng qua rừng cao su, lâu lâu xen kẽ những vạt rừng tự nhiên còn sót lại (hay chưa bị "làm trắng" vì chính quyền đang kiểm soát chặt), quẹo phải, rẽ trái không biết mấy lần, trước mắt là trảng cỏ nối tiếp trảng cỏ - đích đến của chúng tôi. Quả là Sử "định hướng" rất giỏi nên không bị lạc như anh "cảnh báo"!
Dulichgo
Thiên nhiên chu đáo đến mức tạo ra bạt ngàn rừng nhưng không quên xen vào những trảng cỏ như là nơi "thư giãn" của muôn loài, ở Tây Nguyên, ở Đông Nam Bộ hay suốt dãy Trường Sơn đều thế. Nhưng trảng cỏ Bù Lạch khác với rất nhiều trảng cỏ tôi đã từng biết trong chiến tranh là cỏ quá thấp, chỉ có cỏ kim đan xen cỏ chỉ mọc là là mặt đất và thi thoảng mới có vài bụi mua cằn cỗi cho những cánh hoa tím rịm.

Nghe nói đã có lúc lâm nghiệp trồng cây từ rừng bản địa ở trảng cỏ này, chăm sóc rất cẩn thận nhưng chúng không sống được. Có một khác biệt nữa, rất độc đáo, là Bù Lạch có đến 20 trảng cỏ tổng diện tích 500ha, có trảng rộng đến 10ha, tất cả phẳng phiu như sân bóng đá, nối nhau bằng những cánh rừng.

Rừng xanh và trảng cỏ hàng ngàn năm nay "đất ai nấy ở", không xâm lấn nhau mà nếu muốn cũng không thể xâm lấn! Các già làng nơi đây giải thích rằng, dưới các trảng cỏ có một vị thần canh giữ không cho rừng lấn sang để chúng mãi mãi là tấm thảm xanh của trời trải ra cho các tiên nữ xuống đùa vui vào những đêm trăng rồi khỏa mình dưới làn nước trong veo của hồ Bom Be, hưởng chút trần tục trần gian...

< Một góc Bù Lạch.

Bù Lạch (bù là buôn, Lạch là tên riêng, tức buôn Lạch - tiếng S'Tiêng) đã trở thành khu du lịch từ nhiều năm trước ở huyện Bù Đăng, cũng có đơn vị chủ quản, công ty tư nhân thực hiện nhưng chỉ thu hút được nam thanh nữ tú, những gia đình trẻ quanh Đồng Xoài, Bù Đăng, Bù Đốp trong những ngày lễ, Tết, lâu lâu có dân phượt từ Thủ Dầu Một, Biên Hòa, Sài Gòn lên cắm trại.

Và như đã có từ bao đời, mỗi năm một lần, người S'Tiêng sống quanh những trảng cỏ này tổ chức lễ hội đâm trâu, lễ hội đâm cá ở hồ Bom Be vào tháng Ba. Thời gian còn lại là vắng lặng.

Không thể bỏ phí mãi một tài nguyên du lịch như Bù Lạch, tháng 6 vừa qua, tỉnh Bình Phước đã công bố dự án Khu phim trường kết hợp khu du lịch sinh thái Trảng cỏ Bù Lạch diện tích 405ha, gồm Khu A (268ha) dành cho phim trường và du lịch sinh thái rừng tự nhiên, du lịch dã ngoại, ăn uống, nghỉ dưỡng ven hồ Bom Be.
Dulichgo
Khu B (59ha) là khu văn hóa làng nghề các dân tộc thiểu số trên địa bàn. Khu Thác Voi (12ha) kết hợp du lịch sinh thái, du lịch về nguồn, khám phá cuộc sống của đồng bào S'Tiêng, M'Nông và Châu Mạ.

Trở về, Sử chở tôi ngược con đường duy nhất từ ngã ba Minh Hưng rẽ vào Bù Lạch, bên phải quốc lộ 14 nối Bình Dương với Tây Nguyên, chừng 20km, chật hẹp, toàn ổ voi, uốn lượn dốc đèo giữa lớp lớp vườn cà phê và điều. Dù Dự án đã bắt đầu thực hiện tại Khu A nhưng tôi không mấy tin sẽ thu hút được khách du lịch nếu con đường này không được nâng cấp, mở rộng.

2. Đọc cái tựa đề phóng sự này có người sẽ nghĩ Tây Nguyên có những mùa "không xanh lá”. Thưa rằng, đúng vậy. Đó là tình trạng Tây Nguyên mấy chục năm trở lại đây. Khi rừng Tây Nguyên chưa bị "làm cỏ", "tháng Ba (đã là) mùa suối rừng sôi sục", "Tháng Ba sớm sớm mẹ ra rừng theo dấu chân rùa đi tìm nấm mối" (lời bài hát Tháng Ba Tây Nguyên, của Văn Thắng và Thân Như Thơ, sáng tác giữa những năm 1960).

"Suối rừng sôi" và "mẹ ra rừng tìm nấm mối" thì chỉ có trong mùa mưa và rừng thì không bao giờ thôi xanh. Bây giờ đến cuối tháng Sáu, có năm tháng Bảy, tháng Tám, Tây Nguyên vẫn nắng bụi, dân trồng cà phê, tiêu, điều,... đào giếng sâu hàng trăm mét chưa chắc tìm được nước tưới.

Trên 40.000km2 rừng không còn, theo dự báo của nhiều nhà khoa học, không lâu nữa Tây Nguyên sẽ biến thành sa mạc một phần do trái đất nóng lên, phần quan trọng là do không giữ được nước trong mùa mưa, mà cao nguyên này có độ cao trung bình 800m so với mực nước biển, lại nghiêng về phía Đông.
Dulichgo
Nhà văn Nguyên Ngọc là người gắn bó máu thịt với Tây Nguyên suốt hai cuộc chiến tranh giữ nước, đã từng thốt lên: "Những giới hạn quan trọng đến mức sinh tử ở đây đã bị vượt qua: phá sạch rừng, đảo lộn dữ dội cơ cấu dân cư, hủy hoại tất cả các dòng sông lớn, hút cạn nước ngầm, phá vỡ các làng,... để cuối cùng phá nát văn hóa.

< Người nhập cư khá giả ở Nam Tây Nguyên thư giãn trên quê hương thứ hai.

Ở nơi vốn là một vùng văn hóa vào loại độc đáo và đặc sắc nhất nước, nay chỉ còn văn hóa Tây Nguyên dỏm. Hầu như không còn có thể quay trở lại, và đang thật sự không có đường ra. Nhiều lần tôi tự hỏi: Vì sao? Có ai đến Tây Nguyên để học? Học sự hiền minh bất tận của rừng, và của những dân tộc từng biết cách sống với rừng, nghĩa là với tự nhiên, hàng nhiều ngàn năm nay. Một bài học có thể cho cả nhân loại và nền văn minh đang lúng túng ngày nay". (Nguyên Ngọc và Thomas J. Vallely: "Giáo dục - Giá trị vĩnh cửu của hoà bình". Minh Nguyễn phỏng vấn).

Đọc Nguyên Ngọc, tôi lại nghĩ đến các tổ chức kinh tế quốc doanh, cụ thể là những liên hiệp nông lâm trường bao chiếm gần hết đất đai Tây Nguyên. Như ở Đắk Lắk, đến năm 1985, ba xí nghiệp liên hiệp nông lâm quản lý 90% đất đai toàn tỉnh. Ở Gia Lai và Kon Tum con số đó là 60%.

Tính chung, đến năm 1985, quốc doanh đã quản lý 70% diện tích toàn Tây Nguyên. Sau năm 1993, dù có sự chuyển đổi cơ chế quản lý, nhưng con số này cũng chỉ giảm được 26%. Chính các tổ chức quốc doanh này chủ yếu "làm sạch" rừng Tây Nguyên, phá vỡ toàn bộ quy hoạch đất đai của một địa bàn chiến lược quan trọng nhất nước.

Và tôi không thể không nghĩ đến Sử và đại gia đình của anh. Vốn là dân di cư theo kế hoạch, từ Hải Dương, mấy mẹ con anh định cư ở Nam Tây Nguyên cách nay 22 năm, lúc anh mới qua tuổi thiếu niên. Từ "bến đỗ” của mấy mẹ con anh, bà con xa gần cùng tìm đến, tạo nên một quần thể dân cư mới giữa rừng để phá rừng làm rẫy và nhờ đất đỏ bazan mà làm giàu khá nhanh.
Dulichgo
Một thôn, rồi một xã được lập nên, nghe cái tên đã là rất mới: Tân Sơn, nhưng chỉ có vườn cà phê, điều, tiêu, cao su là mới, còn rừng thì biến mất.

Lúc gia đình Sử mới đến (1993), dân Tây Nguyên (số tròn) đã tăng lên 2.380.000 người (từ 1.220.000 người năm 1976, chủ yếu là người dân tộc thiểu số bản địa) với 35 dân tộc (năm 1976 là 18 dân tộc), bây giờ Tây Nguyên đã có trên 5,5 triệu người với gần đủ mặt các dân tộc của Việt Nam, mà đa số là người Kinh, người bản địa như Êđê, Bahnar, Jarai, M'Nông, S'Tiêng... đang trở thành thiểu số trên chính quê hương của họ.

Sử tâm sự: "Tụi em phá rừng là dựa theo các lâm trường, nông trường quốc doanh. Cả trăm mẫu rẫy của thân tộc em ở Tân Sơn một phần là mua lại của nông trường khi người ta làm ăn thất bại, gần như giải thể, chỉ còn bộ khung mấy ông cán bộ giàu sụ nhờ bán gỗ khai thác lậu, và mua lại của người HMông, người Tày, Nùng di dân tự do. Em cũng không biết tại sao huyện Bù Đăng còn lại gần ngàn hecta rừng, nhiều nhất là ở Bù Lạch. Nhưng mà mỗi nơi mỗi khoảnh, không biết rồi đây có giữ được không, vì chỉ cần sơ sẩy chút xíu là trong một vài ngày, rừng sẽ thành rẫy!".

Năm nay, tháng Bảy Tây Nguyên mới mưa nặng hạt, mới tạo nên mùa xanh lá. Suối thì càng sôi sục bào mòn đất đỏ bazan đổ ra biển, nhưng không bao giờ còn cảnh "sớm sớm mẹ ra rừng theo dấu chân rùa đi tìm nấm mối". Bởi đúng như sự thảng thốt của nhà văn rất đáng kính Nguyên Ngọc: Tây Nguyên bị phá sạch rừng, hủy hoại tất cả các dòng sông lớn, hút cạn nước ngầm...

Đắk Nông, tháng 7/2015
Phương Hà (Doanh Nhân Sàigòn)
Du lịch, GO!

Read More

• Share

Khi phượt thủ truyền tai đủ chiêu gian lận

(TTO) - Phượt - du lịch bụi - đã trở thành mốt của những người trẻ mê khám phá. Giới du lịch bụi rủ nhau sục sạo hang cùng ngõ hẻm bên ngoài biên giới Việt Nam. Mỗi người đi theo một cách khác nhau nhưng có nhiều cách nghe tới là... buồn.

Đủ loại “mánh mung” trên đường phượt

Anh N.V. - 26 tuổi, nhân viên ngân hàng tại Q.1, TP. HCM, kể chuyện ba năm trước: “Khi đó tôi mới tốt nghiệp đại học, quyết định gap year (một năm nghỉ sau tốt nghiệp dành cho việc cá nhân) để dành thời gian đi du lịch đây đó. Tôi tìm hiểu thông tin về Úc trên một diễn đàn phượt xem cách ăn ở, đi lại sao cho tiết kiệm tối đa. Một nick trên diễn đàn tên Giayd…chỉ cách đi tàu siêu rẻ tại Úc. Ví dụ, trong thành phố thay vì mua vé toàn chặng với giá 10 đôla Úc, tôi chỉ phải mua vé chặng ngắn khoảng 1 đôla Úc.

Khi đến cuối chặng, tôi phải đi sát theo người nào đó đằng trước. Họ bỏ vé vào hộp soát vé tự động, đèn hai bên cánh cửa sẽ quét người để mở cửa. Bạn chỉ cần lấy tay bịt đèn lại và nghiễm nhiên đi ra theo, cửa sẽ vẫn mở đến khi bạn buôn tay khỏi đèn. Như vậy, với cả chặng đường dài xuyên thành phố, tôi chỉ mất 1 đôla Úc đi lại. Thậm chí với những chặng tàu nhỏ hơn, cửa không có hệ thống soát vé thì… khỏi cần mua vé, cứ lên xe và đi thôi. Trên diễn đàn phượt đó không chỉ mình tôi làm theo lời mách của nick giayd… mà còn nhiều người khác liên tục nhấn nút “cảm ơn” cho sự mách nước tiết kiệm của anh này”.

Couchsurfing - hội những người chia sẻ với nhau chỗ ngủ trọ miễn phí trên toàn thế giới - là nơi tìm đến của nhiều người trẻ mê khám phá. Người đi ngủ trọ nhờ được gọi là Couch Surfer, chủ nhà cho người khác ở nhờ được gọi là host.
Dulichgo
T.N. - du học sinh Mỹ - kể lại cách đây không lâu trong diễn đàn hội du học sinh Việt Nam tại Mỹ có một bạn gái tên Th. hỏi về du lịch bụi ở Mỹ. Bạn tìm được người cho ngủ nhờ qua mạng Couchsurfing nhưng đang cần một việc làm kiếm tiền đi tiếp. “Thấy bạn ấy viết rất đáng thương rằng đã cạn sạch tiền nên mình chỉ cách bạn đó đi làm chui. Mình cũng nhấn mạnh việc làm chui nhiều khả năng bị phát giác và trục xuất về nước, bạn chỉ cảm ơn rối rít và biến mất. Một thời gian ngắn sau trên một trang blog cá nhân, bạn gái “cạn sạch tiền” ngày nào giờ đã về Việt Nam, gõ một bài blog khoe về chuyến đi Mỹ chỉ bắt đầu bằng 10 triệu đồng”.

Th. viết rằng kiếm việc làm trên đất Mỹ không khó. Những nhà hàng ăn uống của người Hoa, người Malaysia, người Việt… thường sẵn lòng tiếp nhận những lao động du lịch kiểu này, vì chỉ phải trả 1/3 giá thông thường. Thay vì 8 đôla Mỹ/giờ, họ trả lao động du lịch 2-3 đôla Mỹ/giờ và giao những công việc như rửa chén bát, lau chùi nhà vệ sinh, quét dọn bếp… Điều làm T.N. bất ngờ là những chia sẻ của Thanh được nhiều bạn bè khen ngợi cô “chăm chỉ”, “giỏi xoay xở”…

Nữ phượt thủ có “số má” Q.A. kể lại chị từng áp dụng rất nhiều chiêu để đỡ phải móc ví hết mức có thể. “Một số nước châu Á vì ngoại hình gần tương đồng nên một số địa điểm tham quan có thể giả làm dân bản địa thì không mất vé (Lào, Myanmar…). Còn nữa, một số địa điểm họ chỉ bắt đầu kiểm tra vé từ giờ này đến giờ này, ví dụ giờ quy định là 8g sáng thì mình sẽ đi từ 6g hay 7g sáng rồi đi vào trong. Nếu điểm tham quan ấy có nhiều cổng thì càng dễ dàng trốn vé. Ngoài ra vé tham quan nếu mình đã dùng mà không ghi chú ngày tháng năm thì có thể cầm về và tái sử dụng, nếu cần thiết hoặc đưa cho bạn bè dùng".
Dulichgo
Trên diễn đàn lớn của dân du lịch bụi Việt Nam www.phuot.vn, nhiều mánh khóe trốn vé, giảm vé được bàn tán sôi nổi. Phổ biến nhất có thể kể đến chiêu làm thẻ sinh viên quốc tế để được giảm giá, thậm chí miễn phí vé tàu xe, vé tham quan ở nhiều quốc gia khác. Quy định của thẻ sinh viên quốc tế chỉ áp dụng cho sinh viên dưới 25 tuổi, nhưng có nhiều dịch vụ làm thẻ giả với giá rẻ giật mình nên những phượt thủ dù đã quá tuổi nhưng vẫn ham. Thậm chí, dân phượt còn truyền tai nhau những địa danh dễ dàng chìa thẻ sinh viên quốc tế để miễn giảm tiền hoặc những nơi khó khăn cần phải “diễn” cho ra dáng sinh viên.

“Chiêu thẻ sinh viên quốc tế này vẫn dùng ổn với một số điểm du lịch tại một nước châu Á, ít nhất là cho tới cuối tháng 10. Các bạn cứ làm một cái đi, không đáng bao nhiêu, được thì tốt, không được đành mua vé đúng giá gốc thôi” - nick vntuy khuyên nhủ các phượt thủ đi sau. Cập nhật khác của nick HellAngel: “Thông báo của đoàn đi mới đây nhất: thẻ sinh viên vẫn dùng được ở điểm du lịch C. và các nơi khác nhưng mọi người nên đi lẻ chứ đừng tập trung nguyên nhóm mười mấy người mà soát vé nghi ngờ. Tầm nhóm 2-3 người vào cách nhau là ổn”.

Nick Peter trên diễn đàn www.phuot.vn viết: “Các bạn cũng nên hiểu rõ ràng đây là làm thẻ không thật. Cho nên chuyện bạn là sinh viên hay không, bạn còn ở độ tuổi sinh viên hay không, nó không còn quan trọng nữa. Miễn là trông mặt bạn trẻ và trong cái thẻ sinh viên mà bạn làm ghi ngày tháng năm sinh cho phù hợp là được. Các bạn nước này hầu như không biết chút tiếng Anh nào, họ thấy thẻ toàn tiếng Anh là chịu thôi, gần như sẽ cho giảm giá ngay. Tất nhiên có một số trường hợp ngoại lệ bị hỏi han và bắt phải chìa hộ chiếu nhưng cái này rất hãn hữu”.

“Làm thẻ không thật thì tất nhiên là một cách lách luật mà thôi, không được quang minh chính đại cho lắm nhưng bù lại giảm được kha khá tiền vé thắng cảnh vốn rất cao ” - nick Peter viết thêm.

Nhẹ thì đỏ mặt, nặng thì… ngồi tù

Du lịch giá siêu rẻ, xoay xở kiếm kinh phí đi tiếp là mục tiêu của nhiều phượt thủ. Thay vì tìm kiếm những công việc hợp pháp, ví dụ như HelpX (cộng đồng giúp bạn có được chỗ ăn, ngủ tại một quốc gia nào đó với điều kiện bạn phải làm việc cho họ để trả công) thì việc gian lận, trốn vé có vẻ nhàn hạ hơn nhiều. Nhưng ai cũng biết gian lận luôn đi kèm với hậu quả xấu.

Phượt thủ N.V. nhắc ở trên di chuyển qua nhiều thành phố của Úc bằng cách mua vé 1 đôla Úc, nhưng “đi đêm có ngày gặp ma”. Một người Úc bản địa vô tình thấy chiêu gian lận của N.V. đến lần thứ hai lập tức báo cho cảnh sát địa phương ngay nơi N.V. bước xuống tàu. “Chưa bao giờ tôi bị ngồi trong đồn cảnh sát đất khách quê người, run rẩy và sợ hãi. Mất một hồi ỉ ôi năn nỉ họ rằng tôi đánh rơi tiền nên còn lại rất ít, bần cùng bất đắc dĩ mới sử dụng cách này và hứa không bao giờ tái phạm nữa. Cuối cùng họ thả tự do cho tôi kèm lời cảnh cáo nếu tái phạm sẽ trục xuất về nước và cấm nhập cảnh nhiều năm liền”.
Dulichgo
Cô gái tên Th. còn gặp nhiều rắc rối hơn. Những chia sẻ trên blog về đi làm chui tại Mỹ được một trang báo mạng đăng tải lại dưới dạng hồi ký của một nữ phượt thủ. Một thời gian sau, Th. dự định công tác tại Mỹ thì bị từ chối visa thẳng thừng với lý do cô từng lao động bất hợp pháp tại đây. Tại thời điểm này khi liên hệ với Th., cô đã gỡ bài viết trên blog kia từ lâu và yêu cầu trang báo mạng nọ phải gỡ bài của mình xuống. “Cấm nhập cảnh năm năm là giá rất đắt mà lúc trước mình không thể nào tưởng tượng được” - Th. nuối tiếc.

Còn những chiêu khác không đến nỗi dính dáng đến luật pháp, nhưng cũng đủ để mỗi lần nghĩ lại là xấu hổ với chính mình. Với người có chút khả năng “diễn xuất” thì chiêu giả làm người bản địa thường được đem ra áp dụng. Trường hợp ngượng chín mặt của phượt thủ tên M. kể lại: “Trong một chuyến đi Thái Lan, nếu là người bản địa bạn chỉ phải trả nửa giá vé. Biết điều này, khi đến quầy vé tôi vờ chăm chú đọc báo và chỉ gọn lỏn giơ hai ngón tay ra, nói “Xỏn” - tiếng Thái Lan nghĩa là “hai”. Người bán vé gật đầu và bán cho tôi hai vé nội địa. Thấy có vẻ dễ dàng, tới Chùa Vàng tôi lại giở chiêu cũ. Chẳng may lúc móc ví trả tiền lại lộ ra hộ chiếu xanh Việt Nam, thế là bao nhiêu bạn bè quốc tế quanh đấy nhìn mình như người ngoài hành tinh. Vừa xấu hổ, vừa phải trả thêm tiền, bài học nhớ đời từ đấy”.
Dulichgo
Cũng rơi vào tình huống “xấu hổ muốn độn thổ”, V.C. sắm thẻ sinh viên quốc tể để mua vé tàu xe, tham quan giảm giá. Trong một lần C. tự tin chìa thẻ sinh viên quốc tế cho cô bán vé. Chẳng ngờ những người làm du lịch tại đây đã “rành sáu câu” mấy chiêu trò của khách, nên yêu cầu đưa cả hộ chiếu để so sánh năm sinh. Trên thẻ sinh viên quốc tế ghi 23 tuổi nhưng tuổi trên hộ chiếu tính ra đã…26.
“Cô bán vé chỉ nhún vai và nói khách Việt Nam rất hay xài chiêu này nên cô ấy kiểm tra thường xuyên lắm” - V.C. kể. Ý định gian lận bằng thẻ quốc tế cũng xếp xó ngay lập tức.

Nữ phượt thủ Q.A. kể trên sau nhiều năm đi bụi hang cùng ngõ hẻm nhiều quốc gia, kết luận: “Chưa bàn đến độ may rủi của những chiêu trò gian lận, nhưng sau này mình hiểu là mình biết những chiêu ấy cũng có nghĩa bạn bè du lịch khắp thế giới thừa biết những chiêu ấy, chỉ là họ có dùng hay không mà thôi. Đến một số thành phố của Nhật, Đức… thấy họ có những tấm bảng ghi bằng tiếng Việt, đại ý cảnh báo trộm cắp, đá tàu (tức trốn vé tàu), rồi bạn bè quốc tế cũng hơi e dè khi thấy mình là người Việt. Những chiêu trò gian lận tiết kiệm được vài đồng, nhưng trả giá bằng ấn tượng xấu về mình nói riêng và những người Việt nói chung”.

Được đi đây đó là học thêm được nhiều sàng khôn, nhưng đi một cách thông minh lại là cả một câu chuyện dài. Chắt lọc kinh nghiệm của người đi trước, học hỏi ra sao và bản thân bạn chia sẻ lại chuyến đi của mình theo cách nào chính là cách phượt thủ tự định vị mình trong cộng đồng.

Theo Hương Linh (Tuổi Trẻ)
Du lịch, GO!

Read More

• Share